Do mojego gabinetu w Olsztynie coraz cz\u0119\u015bciej przychodz\u0105 rodzice, kt\u00f3rzy nie tyle szukaj\u0105 gotowej diagnozy, ile chc\u0105 uporz\u0105dkowa\u0107 w\u0142asne obserwacje. „Co\u015b mnie niepokoi, ale nie umiem tego nazwa\u0107” - to zdanie s\u0142ysz\u0119 niemal codziennie. Autyzm nie objawia si\u0119 jednym wyra\u017anym sygna\u0142em, lecz uk\u0142adem drobnych r\u00f3\u017cnic w komunikacji, zabawie i reakcjach na otoczenie. Poni\u017cej opisuj\u0119 to, co w mojej praktyce rodzice zauwa\u017caj\u0105 najcz\u0119\u015bciej, i t\u0142umacz\u0119, dlaczego warto traktowa\u0107 te obserwacje powa\u017cnie, a nie odk\u0142ada\u0107 ich na „z tego wyro\u015bnie”.<\/p>\n
Pierwsze, co zwraca uwag\u0119 uwa\u017cnego rodzica, to jako\u015b\u0107 kontaktu. Dziecko rzadziej patrzy w oczy, nie odwraca si\u0119 na w\u0142asne imi\u0119, cho\u0107 s\u0142yszy cichszy szelest w drugim pokoju. Nie pokazuje palcem tego, co je zaciekawi\u0142o, i nie sprawdza, czy patrzymy tam, gdzie ono - a w\u0142a\u015bnie to wsp\u00f3lne kierowanie uwagi jest kamieniem milowym rozwoju spo\u0142ecznego. W zabawie z r\u00f3wie\u015bnikami maluch bywa raczej obok ni\u017c razem: uk\u0142ada swoje zabawki na uboczu, zamiast wchodzi\u0107 w wymian\u0119 r\u00f3l. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce dziecko w spektrum chce<\/em> kontaktu - cz\u0119sto bardzo go potrzebuje - ale brakuje mu naturalnych narz\u0119dzi, by go nawi\u0105za\u0107 i podtrzyma\u0107.<\/p>\n Drugi obszar to potrzeba przewidywalno\u015bci. Dzieci, kt\u00f3re obserwuj\u0119, potrafi\u0105 godzinami ustawia\u0107 samochodziki w idealnej linii, otwiera\u0107 i zamyka\u0107 drzwiczki albo wraca\u0107 wci\u0105\u017c do tego samego tematu - dinozaur\u00f3w, planet, marek odkurzaczy. Pojawiaj\u0105 si\u0119 te\u017c ruchy autostymulacyjne: machanie r\u0105czkami przy pobudzeniu, kr\u0119cenie si\u0119 w k\u00f3\u0142ko, chodzenie na palcach. Silny sprzeciw wobec zmian - inna trasa do przedszkola, przestawiony mebel - bywa dla rodziny wyczerpuj\u0105cy. Z perspektywy sensorycznej te schematy pe\u0142ni\u0105 funkcj\u0119 samoregulacji: powtarzalny ruch dostarcza uk\u0142adowi przedsionkowemu i proprioceptywnemu (czucia g\u0142\u0119bokiego) porcji przewidywalnych, „bezpiecznych” bod\u017ac\u00f3w, kt\u00f3re wyciszaj\u0105 nadmiar chaosu z otoczenia. Poniewa\u017c trudno\u015bci ruchowe cz\u0119sto id\u0105 w parze z autyzmem, warto przy okazji przyjrze\u0107 si\u0119 temu, jakie s\u0105 najcz\u0119stsze zaburzenia ruchowe u dzieci w wieku przedszkolnym<\/a>.<\/p>\n Bardzo wielu rodzic\u00f3w opisuje mi reakcje, kt\u00f3rych nie potrafi\u0105 sobie wyt\u0142umaczy\u0107. Odkurzacz albo suszarka wywo\u0142uj\u0105 panik\u0119 i zas\u0142anianie uszu. Metka przy szyi lub konkretna faktura ubrania sprawia, \u017ce dziecko nie daje si\u0119 ubra\u0107. Jedzenie jest ograniczone do kilku produkt\u00f3w o okre\u015blonej konsystencji, bo uk\u0142ad dotykowy w jamie ustnej reaguje obronnie. To obraz nadwra\u017cliwo\u015bci sensorycznej. Bywa jednak odwrotnie - dziecko podwra\u017cliwe szuka mocnych wra\u017ce\u0144: wpada na meble, mocno si\u0119 przytula, uwielbia hu\u015btanie i wirowanie, jakby dopiero intensywny bodziec pozwala\u0142 mu poczu\u0107 w\u0142asne cia\u0142o. Kluczowe jest zrozumienie, \u017ce to nie kaprys ani „z\u0142e wychowanie”, lecz realna trudno\u015b\u0107 z przetwarzaniem i regulacj\u0105 bod\u017ac\u00f3w. Je\u015bli temat unikania wra\u017ce\u0144 jest Wam bliski, pomocny mo\u017ce by\u0107 tekst o tym, dlaczego dzieci z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 ruchow\u0105 unikaj\u0105 niekt\u00f3rych bod\u017ac\u00f3w<\/a>.<\/p>\n Kolejnym sygna\u0142em jest spos\u00f3b prze\u017cywania emocji. Drobne, z pozoru b\u0142ahe niepowodzenie - nie ta \u0142y\u017ceczka, przegrana w prostej grze - potrafi uruchomi\u0107 lawin\u0119 p\u0142aczu, z\u0142o\u015bci lub ca\u0142kowitego wycofania. U dzieci w spektrum trudno\u015b\u0107 sprawia nazwanie tego, co czuj\u0105, i p\u0142ynne przej\u015bcie z jednej aktywno\u015bci do drugiej. Cz\u0119sto nak\u0142ada si\u0119 na to przeci\u0105\u017cenie sensoryczne z ca\u0142ego dnia: uk\u0142ad nerwowy jest ju\u017c „pe\u0142ny” i wystarczy iskra. Je\u015bli rozpoznajecie u siebie w domu takie sytuacje, warto zajrze\u0107 do artyku\u0142u o tym, czemu dziecko reaguje z\u0142o\u015bci\u0105 na drobne niepowodzenia<\/a>.<\/p>\n Warto spokojnie ponotowa\u0107 przez kilka tygodni konkretne obserwacje - bez dramatyzowania, ale i bez bagatelizowania:<\/p>\n \u017baden pojedynczy punkt nie przes\u0105dza o niczym - liczy si\u0119 ca\u0142o\u015bciowy obraz i to, na ile te trudno\u015bci utrudniaj\u0105 dziecku codzienne funkcjonowanie. Pe\u0142n\u0105, profesjonaln\u0105 diagnoz\u0119 integracji sensorycznej przeprowadza si\u0119 zwykle od 4. roku \u017cycia, gdy odpowiedzi dziecka s\u0105 ju\u017c wystarczaj\u0105co czytelne. U m\u0142odszych dzieci nie czekamy jednak bezczynnie - opieramy si\u0119 na obserwacji i wczesnym wspieraniu rozwoju, co cz\u0119sto przynosi bardzo dobre rezultaty. Chc\u0119 te\u017c uczciwie zaznaczy\u0107, \u017ce terapia nie jest „leczeniem” ani gwarancj\u0105 konkretnego efektu; to proces, kt\u00f3ry pomaga dziecku lepiej odnale\u017a\u0107 si\u0119 w \u015bwiecie pe\u0142nym bod\u017ac\u00f3w.<\/p>\n Je\u017celi po takiej obserwacji nadal czujecie niepok\u00f3j, nie zostawajcie z nim sami. W moim gabinecie w Olsztynie spokojnie przyjrzymy si\u0119 rozwojowi Waszego dziecka i wsp\u00f3lnie ustalimy, czy warto pog\u0142\u0119bi\u0107 temat. Zapraszam na konsultacj\u0119 - czasem jedna rozmowa porz\u0105dkuje wi\u0119cej ni\u017c tygodnie szukania odpowiedzi w internecie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Do mojego gabinetu w Olsztynie coraz cz\u0119\u015bciej przychodz\u0105 rodzice, kt\u00f3rzy nie tyle szukaj\u0105 gotowej diagnozy, ile chc\u0105 uporz\u0105dkowa\u0107 w\u0142asne obserwacje. „Co\u015b mnie niepokoi, ale nie umiem tego nazwa\u0107” - to zdanie s\u0142ysz\u0119 niemal codziennie. Autyzm nie objawia si\u0119 jednym wyra\u017anym sygna\u0142em, lecz uk\u0142adem drobnych r\u00f3\u017cnic w komunikacji, zabawie i reakcjach na otoczenie. Poni\u017cej opisuj\u0119 to, […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,6],"tags":[],"class_list":["post-2261","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-autyzm-spektrum","category-integracja-sensoryczna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2261","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2261"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2261\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2261"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2261"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2261"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Powtarzalno\u015b\u0107, rutyna i w\u0105skie zainteresowania<\/h2>\n
\u015awiat odbierany za g\u0142o\u015bno albo za cicho<\/h2>\n
Emocje, kt\u00f3re wybuchaj\u0105 nieproporcjonalnie<\/h2>\n
Na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 w domu i kiedy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 na diagnoz\u0119<\/h2>\n
\n