Kiedy rodzic m\u00f3wi mi, \u017ce jego dziecko z autyzmem „nie znosi metek”, zakrywa uszy na odg\u0142os suszarki albo wpada w rozpacz przy myciu g\u0142owy, opisuje co\u015b znacznie g\u0142\u0119bszego ni\u017c kaprys. W mojej praktyce spotykam to niemal codziennie - prowadz\u0119 gabinet integracji sensorycznej w Olsztynie i wiem, jak wyczerpuj\u0105ce bywa \u017cycie z dzieckiem, kt\u00f3rego uk\u0142ad nerwowy odbiera zwyk\u0142e bod\u017ace jako zbyt intensywne, a czasem wr\u0119cz bolesne. Chc\u0119 wyja\u015bni\u0107, sk\u0105d to si\u0119 bierze i co naprawd\u0119 pomaga.<\/p>\n
Nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 to nie przesada ani „rozpieszczenie”. To spos\u00f3b, w jaki m\u00f3zg przetwarza informacje p\u0142yn\u0105ce ze zmys\u0142\u00f3w. U dzieci ze spektrum autyzmu progi pobudzenia bywaj\u0105 obni\u017cone - to, co dla nas jest t\u0142em, dla dziecka staje si\u0119 pierwszym planem. Szum lod\u00f3wki, szorstka kanapka, zapach detergentu na ubraniu potrafi\u0105 zdominowa\u0107 ca\u0142\u0105 uwag\u0119 i wywo\u0142a\u0107 reakcj\u0119 obronn\u0105: ucieczk\u0119, p\u0142acz, krzyk, zastyganie.<\/p>\n
Warto rozr\u00f3\u017cni\u0107 poszczeg\u00f3lne uk\u0142ady, bo trudno\u015bci rzadko dotycz\u0105 wszystkiego naraz. Nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 dotykowa<\/strong> (obronno\u015b\u0107 dotykowa) objawia si\u0119 niech\u0119ci\u0105 do przytulania, metek, niekt\u00f3rych faktur jedzenia czy chodzenia boso po trawie. Trudno\u015bci w uk\u0142adzie przedsionkowym<\/strong>, odpowiadaj\u0105cym za r\u00f3wnowag\u0119 i orientacj\u0119 w przestrzeni, sprawiaj\u0105, \u017ce dziecko boi si\u0119 hu\u015btawki, zje\u017cd\u017calni, przechylania g\u0142owy do ty\u0142u. Kiedy przeci\u0105\u017cony jest s\u0142uch, zwyk\u0142y ha\u0142as w sklepie staje si\u0119 nie do zniesienia. Rozpoznanie, kt\u00f3ry zmys\u0142 jest \u017ar\u00f3d\u0142em problemu, to podstawa sensownej pomocy.<\/p>\n Rodzice cz\u0119sto opowiadaj\u0105 mi te same sceny. Wyj\u015bcie do galerii handlowej ko\u0144czy si\u0119 za\u0142amaniem przy kasie. Mycie z\u0119b\u00f3w albo obcinanie paznokci to walka. Dziecko zdejmuje skarpetki, bo szew „gryzie”, i nie chce si\u0105\u015b\u0107 do posi\u0142ku o innej fakturze ni\u017c zwykle. To nie up\u00f3r - to autentyczny dyskomfort fizyczny, na kt\u00f3ry dziecko reaguje jedynymi dost\u0119pnymi mu \u015brodkami.<\/p>\n Bywa te\u017c odwrotnie: to samo dziecko, kt\u00f3re ucieka od jednych wra\u017ce\u0144, mo\u017ce usilnie poszukiwa\u0107 innych - kr\u0119ci\u0107 si\u0119 w k\u00f3\u0142ko, zderza\u0107 z meblami, wk\u0142ada\u0107 wszystko do ust. Bardzo powi\u0105zana z tym jest kwestia odczytywania sygna\u0142\u00f3w z w\u0142asnego cia\u0142a; pisa\u0142am o tym szerzej w tek\u015bcie o tym, czy SI pomo\u017ce dziecku kt\u00f3re „nie czuje” kiedy jest g\u0142odne<\/a>. Zrozumienie tego mechanizmu bardzo odci\u0105\u017ca rodzic\u00f3w - przestaj\u0105 widzie\u0107 w zachowaniu dziecka z\u0142\u0105 wol\u0119.<\/p>\n Zanim trafimy na diagnoz\u0119, du\u017co mo\u017cna zaobserwowa\u0107 samodzielnie. Zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119, czy dziecko:<\/p>\n Pojedynczy objaw jeszcze nic nie przes\u0105dza. Ale gdy takich sygna\u0142\u00f3w jest kilka i realnie utrudniaj\u0105 \u017cycie, warto potraktowa\u0107 je powa\u017cnie.<\/p>\n Najwa\u017cniejsze, co mog\u0119 powiedzie\u0107 rodzicom: nie chodzi o to, by „przyzwyczai\u0107” dziecko do bod\u017aca na si\u0142\u0119. Zmuszanie zwykle nasila obronno\u015b\u0107. W terapii integracji sensorycznej pracujemy inaczej - stopniowo i przez zabaw\u0119 poszerzamy tolerancj\u0119 uk\u0142adu nerwowego, daj\u0105c dziecku poczucie kontroli i bezpiecze\u0144stwa. Zaczynamy od bod\u017ac\u00f3w, kt\u00f3re dziecko akceptuje, i powoli dok\u0142adamy nowe, zawsze w jego tempie.<\/p>\n W domu pomaga przewidywalno\u015b\u0107: sta\u0142y rytm dnia, uprzedzanie o tym, co za chwil\u0119 nast\u0105pi, ciche miejsce, do kt\u00f3rego dziecko mo\u017ce si\u0119 wycofa\u0107, gdy poczuje przeci\u0105\u017cenie. Pomocne bywaj\u0105 aktywno\u015bci anga\u017cuj\u0105ce uk\u0142ad proprioceptywny<\/strong> - mocne przytulanie w kocu, d\u017awiganie, wspinanie, zabawy z oporem - bo dostarczaj\u0105 one g\u0142\u0119bokiego, porz\u0105dkuj\u0105cego czucia i wyciszaj\u0105 uk\u0142ad nerwowy. Faktury, masy plastyczne czy woda warto wprowadza\u0107 \u0142agodnie, bez presji. Takie codzienne wsparcie realnie przek\u0142ada si\u0119 na samodzielno\u015b\u0107, o czym pisz\u0119 w artykule o tym, czy integracja sensoryczna wp\u0142ywa na samodzielno\u015b\u0107 dziecka<\/a>.<\/p>\n Je\u015bli trudno\u015bci sensoryczne odbieraj\u0105 dziecku i rodzinie spok\u00f3j - utrudniaj\u0105 posi\u0142ki, higien\u0119, wyj\u015bcia z domu czy kontakt z r\u00f3wie\u015bnikami - to dobry moment, by skonsultowa\u0107 si\u0119 ze specjalist\u0105. Pe\u0142n\u0105 diagnoz\u0119 integracji sensorycznej przeprowadza si\u0119 zwykle od 4. roku \u017cycia, kiedy dziecko potrafi wykona\u0107 zadania testowe. U m\u0142odszych dzieci opieramy si\u0119 na obserwacji i wczesnej interwencji, i to r\u00f3wnie\u017c ma du\u017c\u0105 warto\u015b\u0107 - im wcze\u015bniej rozumiemy potrzeby dziecka, tym \u0142agodniej mo\u017cemy je wspiera\u0107.<\/p>\n Nie obiecuj\u0119 cud\u00f3w ani „wyleczenia” - uczciwa terapia tak nie dzia\u0142a. Mog\u0119 natomiast towarzyszy\u0107 Wam w tym, by codzienno\u015b\u0107 sta\u0142a si\u0119 zno\u015bniejsza, a dziecko czu\u0142o si\u0119 we w\u0142asnym ciele bezpieczniej. Je\u015bli rozpoznajecie u siebie te sytuacje, zapraszam na konsultacj\u0119 i diagnoz\u0119 do gabinetu Sensorini w Olsztynie - spokojnie przyjrzymy si\u0119 temu, czego potrzebuje Wasze dziecko.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kiedy rodzic m\u00f3wi mi, \u017ce jego dziecko z autyzmem „nie znosi metek”, zakrywa uszy na odg\u0142os suszarki albo wpada w rozpacz przy myciu g\u0142owy, opisuje co\u015b znacznie g\u0142\u0119bszego ni\u017c kaprys. W mojej praktyce spotykam to niemal codziennie - prowadz\u0119 gabinet integracji sensorycznej w Olsztynie i wiem, jak wyczerpuj\u0105ce bywa \u017cycie z dzieckiem, kt\u00f3rego uk\u0142ad nerwowy […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1764,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,6],"tags":[],"class_list":["post-1763","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-autyzm-spektrum","category-integracja-sensoryczna"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1763","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1763"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1763\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1765,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1763\/revisions\/1765"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1764"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1763"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1763"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sensorini.pl\/integracja-sensoryczna\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1763"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Jak to wygl\u0105da w codziennym \u017cyciu rodziny<\/h2>\n
Na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 w domu<\/h2>\n
\n
Co pomaga \u0142agodzi\u0107 nadwra\u017cliwo\u015b\u0107<\/h2>\n
Kiedy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 na diagnoz\u0119<\/h2>\n